Giải trí đô thị
Đêm Sài Gòn cũ, từ rạp chiếu đến quán mở muộn
Giải trí ban đêm ở Sài Gòn trước 1975 gồm rạp, phòng trà, vũ trường và quán có giờ giấc riêng. Bài lập bản đồ, không phải cẩm nang địa điểm.
Mục lục
Blog
30 bài · Toàn bộ bài biên tập trên Thời Xưa: nhạc vàng, Sài Gòn xưa và sử Việt.
Nhạc sĩ
Lam Phương, người viết rất nhiều và ra đi năm 2020
Lam Phương bắt đầu viết từ khi còn trẻ và để lại một kho nhạc vàng đồ sộ. Ông mất tại Hoa Kỳ năm 2020.
Giải trí đô thị
Phòng trà Sài Gòn, chỗ nghe nhạc ngồi gần
Phòng trà là mô hình nghe nhạc của Sài Gòn: phòng nhỏ, dàn nhạc ít người, ca sĩ hát nhiều đêm trong tuần. Bài mô tả thiết chế ấy.
Bàn tròn âm nhạc
Bolero vào Việt Nam bằng đường nào
Bolero từ điệu nhảy Latin thành một nhánh của nhạc vàng. Bài lược lại đường đi của thể loại, không liệt kê lời ca.
Sài Gòn xưa
Gia Định thập niên 1920, trước khi Sài Gòn nuốt các địa danh
Thập niên 1920, Gia Định, Sài Gòn và Chợ Lớn vẫn là ba thực thể khác nhau. Bài nhìn đô thị ấy qua đường phố và kiến trúc, không qua ảnh chép lại.
Sài Gòn xưa
Thủ Thiêm trước khi thành công trường
Cách đây khoảng bảy mươi năm, Thủ Thiêm vẫn là bán đảo vườn và bến đò bên kia sông Sài Gòn. Bài nhớ lớp địa lý ấy.
Sài Gòn xưa
Chợ Trời, tên gọi và hai thời hàng hóa
Chợ Trời là tên dân gian của một khu chợ trời Sài Gòn. Hàng hóa trước và sau 1975 khác nhau vì nền kinh tế khác nhau.
Sài Gòn xưa
Ẩm thực Sài Gòn xưa còn trong tên quán
Cháo huyết, hủ tiếu, cà phê và gánh hàng là ký ức ẩm thực Sài Gòn. Bài ghi nếp ăn, không phục dựng công thức để kinh doanh.
Sài Gòn xưa
Vì sao phụ nữ miền Nam xưa ngồi một bên trên xe
Ngồi lệch một bên trên yên sau gắn với áo dài và cách lên xe ở đô thị miền Nam. Đó là thói quen trang phục, không phải một bí mật.
Ca sĩ
Thanh Tuyền trong dòng nhạc vàng
Thanh Tuyền là một giọng nữ nhạc vàng được nhớ qua cách ngân dài và qua các chương trình hải ngoại. Không nhắc cát-xê chưa đối chiếu.
Sài Gòn xưa
Ảnh gia đình Tết của người Sài Gòn những năm 1960
Chụp ảnh gia đình dịp Tết là một dịch vụ studio ở Sài Gòn, Chợ Lớn và Gia Định những năm 1960–1970.
Ca sĩ
Ca sĩ phòng trà và trường hợp Huỳnh Ngọc Bình
Phòng trà Sài Gòn nuôi một lớp ca sĩ hát đêm. Huỳnh Ngọc Bình nằm trong trí nhớ ấy. Bài không kể lại tin đồn.
Ca sĩ
Mỹ Thể, một giọng ca trước 1975
Mỹ Thể được người yêu nhạc xưa nhớ như một giọng nữ của Sài Gòn trước 1975. Bài viết giữ mức tư liệu, không thêu tiểu sử.
Sử xưa
Đơn xin mổ lợn và giấy tờ thời bao cấp
Thời bao cấp, có những việc hôm nay coi là việc nhà — mổ lợn, chuyển hàng — lại cần đơn và tem phiếu. Bài kể cơ chế, không chế giễu người đã sống trong đó.
Nhạc sĩ
Phạm Duy, người viết cả một bản đồ ca khúc
Phạm Duy để lại một khối lượng tân nhạc rất lớn, từ tình ca đến trường ca. Bài lược sự nghiệp, không chép ca từ và không kể chuyện tình giật gân.
Sử xưa
Chữ Nôm và chữ Quốc ngữ, hai lối viết của tiếng Việt
Chữ Nôm ghi tiếng Việt bằng yếu tố Hán. Chữ Quốc ngữ là chữ Latin. Bài lược con đường cả hai cùng tồn tại rồi đổi ngôi.
Cảm xúc âm nhạc
Đèn khuya, bài hát về mẹ và đêm thức
Đèn khuya đi vào nhạc vàng như một bài về người mẹ thức khuya. Bài viết nói về đề tài, không đăng lời và không đăng sheet.
Cảm xúc âm nhạc
Tình buồn của Đỗ Lễ, một khúc chia ly
Tình buồn là tình khúc chia ly thường gắn với nhạc sĩ Đỗ Lễ. Bài điểm hoàn cảnh cảm xúc, không sao chép ca từ.
Nhạc sĩ
Trịnh Công Sơn, nhạc và đời một người Huế
Trịnh Công Sơn viết về tình yêu, chiến tranh và thân phận. Bài điểm các mốc đã rõ, không biến tiểu sử thành hồ sơ bí mật.
Bàn tròn âm nhạc
Ban nhạc Phượng Hoàng trong nhạc trẻ Sài Gòn trước 1975
Phượng Hoàng là một ban nhạc trẻ của Sài Gòn trước 1975, thường được nhớ như cánh chim đi ngược dòng nhạc vàng.
Bàn tròn âm nhạc
Nhạc trẻ Sài Gòn trước 1975 và đàn guitar ở Chợ Lớn
Một lát cắt về nhạc trẻ đô thị: phòng trà, ban nhạc học đường, và nghề làm đàn guitar điện ở Chợ Lớn.
Tiểu sử bài hát
Buồn trong kỷ niệm, bài hát về một hiện tại không ở lại
Buồn trong kỷ niệm thường được gắn với Trúc Phương. Bài này giữ lại chủ đề ký ức, không trộn ca từ với thơ của người khác.
Tiểu sử bài hát
Căn nhà dĩ vãng của Đài Phương Trang
Đài Phương Trang viết nhiều ca khúc nhạc vàng. Căn nhà dĩ vãng thuộc nhóm bài về một ngôi nhà và một thời đã qua.
Ca sĩ
Duy Khánh, giọng ca gắn với nhạc lính và nhạc quê
Duy Khánh là danh ca nhạc vàng, giọng gắn với bài về người lính và làng quê. Chân dung ngắn, không kể chuyện chưa kiểm được.
Cảm xúc âm nhạc
Giọt mưa thu và những ngày cuối của Đặng Thế Phong
Nhạc phẩm thường được xem là tác phẩm cuối của Đặng Thế Phong, viết khi ông nằm bệnh năm 1942. Bài này kể hoàn cảnh, không chép lời.
Sử xưa
Đỗ Hữu Vị, người thường được gọi là phi công Việt đầu tiên
Đỗ Hữu Vị phục vụ trong không quân Pháp những năm 1910 và tử trận năm 1916. Ông thường được nhắc như phi công Việt Nam đầu tiên.
Tiểu sử bài hát
Hoa nở về đêm và tên Mạnh Phát
Hoa nở về đêm gắn với Mạnh Phát, người vừa hát vừa viết trong dòng nhạc vàng. Bài phân vai ca sĩ và vai tác giả, không đăng lời.
Sử xưa
Tứ nguyệt tam vương, bốn tháng ba vua của nhà Nguyễn
Năm 1883–1884, ngôi vua Huế đổi ba lần trong khoảng bốn tháng: Dục Đức, Hiệp Hòa, Kiến Phúc. Bài đặt sự kiện vào áp lực của thực dân Pháp.
Tiểu sử bài hát
Hoàn cảnh quanh ca khúc Phải lòng con gái Bến Tre
Phải lòng con gái Bến Tre là ca khúc nhạc vàng thường gắn với Phan Ni Tấn và với hình ảnh Bến Tre. Bài nói hoàn cảnh, không chép lời.
Nhạc sĩ
Đặng Thế Phong, sự nghiệp ngắn của lớp tân nhạc đầu
Đặng Thế Phong mất năm 1942. Vài bài ông để lại trở thành mốc của tân nhạc, trong đó có Giọt mưa thu.